Page 25 - Sosyal_Toplumsal_HBV
P. 25
Hepatit B ile ilgili mediko-sosyal sorunlar ve bu sorunları yaşayan gruplar aşağıdakileri
kapsar:
• Hepatit B’li hamileler
• Hepatit B’li çocuklar ve gençler (<18 yaş)
• Sporcular ve hepatit B
• Sağlık personeli ve hepatit B
• Evlilik öncesi taramada hepatit B bulunanlar
• Hepatit B’li kişilerin aile üyeleri
• Askerlik ve hepatit B
• Seks işçileri ve hepatit B
• Cezaevleri, bakımevleri ve hepatit B
• Çalışma hayatı ve hepatit B
• Piercing, dövme, dini ritüeller ve hepatit B
Burada başlıkların hepsine tek tek değinilmeyecek, belli gruplar ele alınacaktır.
Askerlikte hepatit B; Şu anda Türkiye Cumhuriyeti askere aldığı gençlere rutin hepatit
taraması yapmamaktadır. Ancak askere alınan sağlıklı gençlere bir form doldurtulmakta
ve bu kişiler engelleyici bir durumları yoksa kan donörü olmaktadır. Donör olduklarında
kan merkezlerinde hepatit testleri yapılmaktadır. Bununla birlikte kişisel görüşmelerimde
askere alınan her gencin hepatit taramasından geçirilmesi için çalışmalar yapıldığına dair
bilgi edinmiş bulunmaktayım. 2005’li yıllara kadar (yeni bir yönetmelik çıkmıştı o zaman),
hepatit B pozitif olanlar genellikle taşıyıcı bile olsalar 1 yıl tecil (erteleme) kararı alıp,
sonra da çoğu kez askerliğe elverişli değildir diye nihai kararla askerlikten muaf tutulu-
yorlardı. Şimdi hepatit B enfeksiyonu olan bir asker ancak biyopsi ile gösterilen kronik he-
patit tanısı (aktif HBV infeksiyonu ve karaciğer hasarı) varsa askerliğini yapamaz, elverişli
değildir tanısı almaktadır, onun dışında hepsi askerliğini yapmaktadır. Bu işin sosyal yönü
de çok önemlidir. Bir abla bir internet sitesinde “Benim kardeşim askere gidecekti Hepatit
B çıktı, şimdi onu askere almayacaklar” diye korkusunu yazmış. Biri de “tamam haklısın, o
askerliğini yapmak istiyor, buna biz saygı duyarız ama askerdeki çocukları da düşünsün ya
onlara da bulaştırırsa” diye yorum yapmış. Bir başkası “Biz şunu da düşünüyoruz Askerliği
yapmazsa ilerde ona iş de vermezler, evlenemez de” diye kaygısını dile getirmiş. Yani olay
böyle büyüyor kartopu gibi. Hem sosyal hem de tıbbi yönleri ile.
Gebelikte hepatit B çok önemli bir konudur. Mevcut ilaçlarla yüksek viral yüke sahip yani
çok aktif hepatit B enfeksiyonu olan gebelerde de doğum esnasında bulaşma riski azaltı-
labilmektedir. Bütün gebelerin hepatit B açısından taranması gereklidir. Ülkemizde birinci
basamak sağlık hizmetine veya hastanelere başvuran her gebede zaten hepatit taraması
» 25

